Wild Plakken, in de voetsporen van Heartfield en Staeck

Wild Plakken, in de voetsporen van Heartfield en Staeck

Activisme, verzet, protest, het systeem ontregelen: het zijn allemaal omschrijvingen van opkomen voor wat belangrijk voor je is. Kunstenaars en grafisch vormgevers zijn als geen ander in staat om activisme een gezicht te geven, om de boodschap duidelijk over te laten komen door gebruik te maken van het medium affiche. Het mooie van affiches is dat ze zo welbespraakt voor zichzelf spreken. Hun raison d’être is om je aandacht te trekken en om vaak complexe boodschappen in een oogwenk te communiceren. Hun visuele beeldtaal is over het algemeen zeer expressief en extravert, roept emoties op en stimuleert reflectie. Deze beeldtaal is altijd een kind van zijn tijd en culturele context, en vat de tijdgeest in zeer geconcentreerde vorm samen. Een succesvol activistisch angehaucht affiche is daarnaast transformerend. Op zijn meest effectieve manier verandert het beeld in embleem, toeschouwer in activist, tekst in strijdgeloei. Op zijn krachtigst nestelt het zich in de culturele tijdsgeest en gaat het uiteindelijk van de gebalde vuisten de van demonstranten naar de pagina's van geschiedenisboeken.

In de sociëteit van Arti et Amicitiae in Amsterdam is nu, op een prominente wand, een kleine doch visueel indringende presentatie te zien van affiches gemaakt door het vormgeverscollectief Wild Plakken; een wand die de activistische tijdsgeest van de jaren tachtig in felle kleuren, met woeste gebaren en wilde fotomontage over de kunstenaarsleden uitstort. Het werk van Wild Plakken roept associaties op met dat van John Heartfield en Klaus Staeck, twee illustere voorgangers in het kunstzinnige protest. Voor zover de wereld nog met dezelfde problemen kampt, zijn de werken van beide kunstenaars én Wild Plakken helaas nog steeds actueel; denk aan ongelijkheid, oorlogsgevaar, en racisme. Heartfield rebelleert, boos en minachtend tegen het opkomend nationaalsocialisme in de jaren dertig, en Staeck brengt zijn boodschap met laconieke hardheid en ironie, hij ontmaskert de in Duitsland gemanipuleerde vrijheid als verraderlijke onmenselijkheid. Het werk van Wild Plakken staat op de schouders van deze grootheden en doet er niet voor onder.

Het door NAGO ontsloten archief van Wild Plakken is ondergebracht bij het IISG.

Posters: Heartfield, Klaus Staeck, Wild Plakken